9.10-22.11 Dryfując. Wystawa w Łaźni

Pierwsza w Polsce prezentacja prac prekursorek duńskiej sztuki wideo.

Terminy:
9.10.2015, godz. 18.00 – wernisaż
10.10 – 22.11.2015 – wystawa
17.10. 2015, godz. 16.00 – wykład
Miejsce: CSW Łaźnia
Bilety

Kuratorka: Aleksandra Księżopolska

Duet Nielsen & Johnsen rozpoczął współpracę w  1993 roku. Artystki należą do prekursorek duńskiej sztuki wideo. W swoich pracach podejmują tematy polityczne często o zabarwieniu genderowym. Ich prace prezentowane są zazwyczaj w formie wideo instalacji, a same autorki balansują na granicy fikcji i dokumentu. Wystawiały w najważniejszych galeriach Danii (AroS Aarhus Kunstmuseum, National Gallery Denmark / Copenhagen), Den Frie, Center of Contemporary ART, Copenhagen, Nikolaj – Copenhagen Contemporary Art Centre) oraz na świecie. Wystawa „Dryfując” będzie pierwszą prezentacją prac Nielsen i Johnsen w Polsce.

Kraje zachodnie budują coraz szczelniejsze granice, a miliony ludzi wyrusza w podroż do Europy w poszukiwaniu bezpiecznego życia. Nawiązując do wydarzenia z 2006 roku artystki zadają wiele egzystencjonalnych pytań, które dziś po prawie 10 latach wydają się być nadzwyczaj aktualne. Historia znalezionego człowieka zwraca uwagę na sytuację osób będących częścią systemu, a jednak na jego obrzeżach, ich uprzedmiotowienia i braku reprezentacji tych, którzy nie mają prawa głosu. Co znaczy tożsamość narodowa i pochodzenie w obliczu przymusu ucieczki. Tym bardziej znamienne jest, że jedynym człowiekiem nie posiadającym w filmie głosu jest tytułowy rozbitek dryfujący na tratwie. Staje się on niemym świadkiem własnej historii, a jego wersję wydarzeń widz może doczytać z jednego z ekranów.

Hanne Nielsen i Birgit Johnsen zwracają też uwagę na alternatywne sposoby konstruowania historii, metody budowania dyskursu publicznego, to co oficjalne kontra prywatne. Intrygująca jest dla nich wartość „newsa”, który aktualny może być tylko tu i teraz. Istnieje wyłącznie w teraźniejszości. Składająca się z kilku ekranów instalacja „Dryfując” jest inscenizacją wydarzenia z 2006 roku. Ujęcia aktora odgrywającego odnalezionego mężczyznę łączą się z wypowiedziami przedstawicieli norweskich i szwedzkich instytucji, które brały czynny udział w ratowaniu rozbitka. Artystki chciały zakłócić linearną, oficjalną wersję przedstawienia historii. Obrazy pojawiające się niechronologicznie, przeplatane kontemplacyjnymi kadrami, ujawniają pewne ślady, lecz do widza należy ułożenie własnej wersji wydarzeń. Być może wypowiedź samych artystek najlepiej może to zobrazować: „Czasami rzeczywistość jest dużo bardziej zaskakująca niż fikcja ale tak naprawdę to ta sfera pomiędzy staje się naszym polem poszukiwań….”.

„Dryfując” nie oferuje jednoznacznej odpowiedzi, a dziś po prawie dziesięciu latach od wydarzenia obraz tamtej historii staje się dopełniony o aktualne wydarzenia. Wystarczy poszerzyć nasze pole widzenia aby zobaczyć tragedię tysięcy innych osób, którzy podobnie jak tytułowy rozbitek dryfują na morzu nienawiści, rozpaczy i niepewności. Ich historia jest sumą problemów i zagadnień naszej współczesności: historii, geopolityki, przemocy, partykularnych interesów. Brytyjska pisarka i feministka, Jeanette Winterson napisała ”Mój stary, żydowski przyjaciel mówi, że nosimy dwie torby na nasze problemy – w jednej torbie znajduje się czas i pieniądze, w drugiej walka na życie i śmierć. To w tym właśnie miejscu znajduje się ludzkość.”

W ramach wystawy „Dryfując” zaprezentowane zostaną dodatkowo dwie ważne dla twórczości Hanne Nielsen oraz Birgit Johnsen prace. „Camp Kitchen” („Kuchnia Polowa”), jedna z ostatnich i najbardziej politycznie zaangażowanych realizacji oraz „Grinding Onions („Obieranie Cebuli”) pochodząca z wcześniejszego okresu ich twórczości.

Wydarzenie towarzyszące – Wykład Magdaleny Mielnik

Termin: 17.10. 2015 roku, godz. 16.00
Miejsce: CSW Łaźnia 1 – Parakino
Bilety: wstęp wolny

Niezłomni. Kilka historii o słynnych rozbitkach i zainspirowanych nimi dziełach literatury i sztuki. Rozbójnicy, uczeni, zakochani, zdrajcy… wykład będzie dotyczył kilku postaci, które łączy fakt, że przetrwały katastrofy morskie bądź osamotnienie na bezludnej wyspie, a ich historia poruszyła wyobraźnię pisarzy i malarzy. Wśród nich znajdzie się „prawdziwy” Robinson Crusoe, nawrócona rozpustnica z Wyspy Demonów, Indianka z Wyspy błękitnych delfinów oraz włoski markiz, któremu Gdańsk wiele zawdzięcza.

2_gropro_buet_Still0216_00007